Heylen Bricks
 
 
D
UK
FR

Traditioneel metselwerk

Voegen in metselwerk
Vermetselt men bakstenen in het formaat moduul 50 (streefmaat 188 x 88 x 48 mm) met een voeg van 12 mm, dan bestaat het zichtvlak van de muur voor 75% uit baksteen en 25% uit voeg. De voeg bepaalt dus in belangrijke mate het uitzicht van het gevelmetselwerk.
Het is duidelijk dat de rol van de mortel essentieel is voor een aantal belangrijke eigenschappen : het opnemen van trekspanningen, de overbrenging van spanningen, ...
Klassieke mortel bestaat uit een granulaat (meestal zand) en een bindmiddel (cement, kalk of een mengsel van beide.) De mortel wordt vochtig gemaakt om de gewenste plasticiteit te bekomen en aangebracht voor het bindingsproces begint. Meestal gebruikt men stenen van dezelfde afmeting en het ligt dan ook voor de hand dat ze in een regelmatig patroon worden gelegd, dat men 'metselverband' noemt.
Het metselverband en de dikte van de voegen bepalen het uitzicht en de kwaliteiten van het metselwerk. In de loop der tijden zijn veel experimenten uitgevoerd met de voegdikte. Dit gebeurde om technische, maar ook om esthetische redenen.

Traditionele voegdikte
Voegen van 10 tot 12 mm zijn dus gebruikelijk, maar dat betekent niet dat er geen andere mogelijkheden bestaan.

Gekleurde voegen
Het beschikbare kleurengamma meer uitgebreid is dan voorheen. Het is zelfs mogelijk voegen aan te brengen in een kleur die identisch is aan die van de gebruikte baksteen. Daarentegen is het eveneens mogelijk met een geheel afwijkende voegkleur te werken om het metselwerk en zijn metselverband meer op de voorgrong te stellen.
In het geval slechts één kleur wordt gebruikt, geeft het voegwerk aan het geheel een effect van massa en van kleurvlakken.
 
Traditionele metselverbanden
Door het mengen van bakstenen met verschillende kleuren en formaten wordt het aantal mogelijke combinaties die de architect kan ontwerpen onbeperkt. Een aantal traditionele regels worden hierbij best gerespecteerd:

  • Strekverband of halfsteensverband
  • Kwart-strekverband of klezorenverband
  • Kruisverband – type openbare werken
  • Kruisverband – type privé-bouwwerken
  • Kettingverband
  • Vlaams verband
  • Staand verband
  • Stapelverband

 

Dunbedmetselwerk: lijmmortel en dunbedmortel

Andere voegbreedten doen zich voor bij vermetselen met dunbedmortel of lijmmortel. De voegbreedte is klein waardoor opvoegen achteraf overbodig wordt. De gevel krijgt een massiever kleurintenser beeld.
Wenst men metselwerk met dunne voegen uit te voeren, dan moet men dus speciale mortels gebruiken, die men bij gespecialiseerde bedrijven kan kopen. De laatste jaren wordt ook in ons land druk geëxperimenteerd met allerlei vormen van 'gelijmd' metselwerk, in casu van metselwerk met niet-traditionele voegdikten.Voor deze experimenten zijn intussen goede mortels op de markt, en technische problemen met het eindproduct zijn er niet.
Ook inzake uitvoering werd al heel wat ervaring verzameld.
 
Verlijmen
Het verlijmen van gevelstenen zit in de lift. Daarbij worden de stenen met elkaar verbonden door een dunne laag lijmmortel. De voeg is erg fijn en nagenoeg onzichtbaar. Het is niet de dikte van de voeg die de hechtsterkte bepaalt, maar de aard van de lijmmortel.
Een verlijmde gevel ziet eruit alsof de stenen gewoon werden gestapeld. De gevel krijgt een massiever karakter en heeft een grotere kleurendynamiek. De stenen komen op de voorgrond in plaats van het voegwerk.
Dit wordt soms gedaan voor binnenmuren.
Voor dit soort metselwerk wordt een zogenaamde 'mortellijm' gebruikt, dit is een speciale mortelsoort waarin ook organische componenten voorkomen die voor een goede hechting zorgen. De lijmmortel wordt niet met een truweel aangebracht, maar met een speciale mortelspuit.
 
Dunmetselen
Tot voor kort waren gewone metselmortels niet geschikt voor metselwerk met extreem dunne voegen. Verlijmen was hiervoor de enige optie. Dankzij nieuwe dunmortels is het nu wel mogelijk om met een metselmortel te gaan dunmetselen.
De dunmetseltechniek zorgt, net zoals bij het lijmen, voor een massieve gevel met een grote expressiviteit. U heeft ook hier voegen van rond de 5 mm. Zo domineert de gevelsteen altijd tegenover de voeg.
Dunmortels worden aangebracht met een kleiner truweel op voegdiktes van 4 tot 7 mm. Door een aangepaste receptuur blijft de mortel voldoende water bevatten voor een goede hechting en verharding en kunnen de stenen perfect worden ingevlijd.
Dunmortel is beschikbaar in verschillende kleuren.